Βόρεια- Βορειανατολικά-6ο τεύχος: “Λογοτεχνία και Ιστορία”

Συντάκτης: Μοιραστείτε το:
Tο 6ο τεύχος του περιοδικού Βόρεια Βορειοανατολικά κυκλοφορεί ήδη στα Βιβλιοπωλεία στη Μυτιλήνη, την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη
Ένα τεύχος που ξεκίνησε να στήνεται στην πρώτη καραντίνα και που ολοκληρώθηκε στο τέλος της δεύτερης. Ένα τεύχος επίκαιρο όσο δεν παίρνει – κι ας μην του φαίνεται απαραίτητα.
Με θέμα τις σχέσεις της “Λογοτεχνίας με την Ιστορία”, το 6ο τεύχος του λογοτεχνικού περιοδικού Βόρεια Βορειοανατολικά είναι ένα από τα μεγαλύτερα σε έκταση τεύχη που έχει δουλέψει η συντακτική ομάδα του περιοδικού και οι συνεργάτες της και αδιαμφισβήτητα το πιο “βαρύ” αναφορικά με τον θεωρητικό προβληματισμό του.

Ακολουθεί το σημείωμα της Συντακτικής Ομάδας

«Now all history is reduced to the syllables of our name»

Peter Hamill, «Still Life»

 

Ποιος θυμάται τις απεργίες της Ερυθράς Διετίας;

Ποιος θυμάται τις απεργίες του Λαυρίου και της Ελευσίνας;

Ποιος θυμάται τις απεργίες του Χεϊμάρκετ;

Ποιος τη σφαγή των Ημερών του Ιούνη;

Ποιος τον Πόλεμο των Χωρικών;

 

Οι σκλάβοι δεν έχουν ιστορία.

Ο Καπιταλισμός μεγάλωσε, ωρίμασε, περισσότερο άπληστος, αδίστακτος και αδηφάγος από ποτέ, καταβροχθίζει ανθρώπους, ζωές, εργαζομένους, βιοπαλαιστές, παραδόσεις, Ιστορία, τον ίδιο τον πλανήτη και χέζει μελέτες και στατιστικές. Οι ιμπεριαλιστές αποικιοκράτες της μετανεωτερικότητας αλώνουν και αποικίζουν το ασυνείδητό μας, εξορύσσουν τα μεταλλεύματα της μνήμης μας και τα εμπορεύονται, πουλώντας κι αγοράζοντας το κάθε σπάραγμα φτηνά στο χρηματιστήριο του νέο-συντηρητισμού, της αυτό-προβολής και της διαφήμισης. Όλος ο πλανήτης έχει γίνει μία γιγάντια αποικία. Οι αποικιοκράτες συνθλίβουνε τις συνειδήσεις μας και επιβάλλουν τις δικές τους, συνθλίβουνε την ιστορία μας και επιβάλλουν τη δική τους, συνθλίβουνε τη γλώσσα μας και επιβάλλουν τη δική τους. Οι σκλάβοι δεν πρέπει να έχουνε γλώσσα για να εκφράζονται, δεν πρέπει να γνωρίζουνε την ιστορία τους για να μπορούν να χτίζουνε την ταυτότητά τους, δεν πρέπει να έχουνε ταυτότητα. Γι’ αυτό κι οι σκλάβοι δεν έχουν –και δεν είχανε ποτέ– ιστορία.

Γι’ αυτό και «τώρα, όλη η Ιστορία έχει περιοριστεί στις συλλαβές του ονόματός μας». Η πραγματικότητά μας αρχίζει και τελειώνει με το όνομά μας. Δεν έρχεται από το παρελθόν, δεν πάει στο μέλλον. Ξεμάθαμε ακόμα και να διαβάζουμε. Λησμονήσαμε τη δύναμη της Λογοτεχνίας ν’ αλλάζει τον κόσμο κι η Ιστορία έγινε ένα ανώδυνο και κιτς ντεκόρ για ν’ ανεβάζουμε τα δράματα της ακαταληψίας μας. Και τίποτα γύρω μας δεν έχει λογική, γιατί προσπαθούμε μόνοι μας να προσδώσουμε ένα νόημα σε μία πραγματικότητα που αισθανόμαστε πως δεν μπορούμε να επηρεάσουμε και της οποίας είμαστε τ’ αθύρματα. Μας έχουν απομυζήσει κάθε έννοια συλλογικότητας, μας έχουν απομυζήσει κάθε κοινωνικότητα, και μας αφήσαν να βουλιάζουμε στον βάλτο της πιο περίκλειστης ιδιωτικότητας, εργασιακά και ανθρώπινα, να αυλιζόμαστε σε συγκεκριμένες ώρες, με δίχως μνήμες, με δίχως μνήμη, με δίχως τρόπους έκφρασης.

Όμως, κι αυτό το όνομα μπορεί ενίοτε να έχει σημασία.

Γιατί και ένας σκλάβος μπορεί ν’ αναθυμηθεί τα παιδικάτα του στη Θράκη, τον πρώτο έρωτα, τη γυναίκα που αγάπησε, τους γονείς και τα παιδιά του που έχασε· τα χωράφια του, τις οινοποσίες με τους φίλους του, μια άλλη, καλύτερη ζωή· και ένας σκλάβος μπορεί αναθυμούμενος –τη νύχτα, πλάι στη φωτιά– ν’ αρχίσει να τραγουδά τον πόνο του ή ν’ αφηγείται και, τραγουδώντας ή αφηγούμενος, να ξανανιώσει, μέσω της ιστορίας, ζωντανός, επανασυνδεδεμένος με το παρελθόν του, ριζωμένος. Και τότε, μπορεί, ο σκλάβος να αισθανθεί την αδικία και τη δουλεία να βράζουνε στις φλέβες του. Μπορεί να πάψει πια να υπομένει τον πόλεμο της κάθε μέρας που του γίνεται και που τον νιώθει στο πετσί του. Μπορεί να σύρει μια νύχτα στις κουζίνες να κλέψει ένα πιρούνι και –με αυτό το πιρούνι ακριβώς– να διεκδικήσει ένα όνομα: Σπάρτακος.

Μυτιλήνη,

Ιούνης 2021

Συντακτική Ομάδα: Ζ. Δ. Αϊναλής, Αλέξανδρος Καραβάς, Παναγιώτης Κοσκινάς, Γιάννης Μαμάκος, Χρήστος Μαρτίνης, Γιάννης Παττακός, Ελένη Ρουσοπούλου.

Επιμέλεια: Ζ. Δ. Αϊναλής, Χρήστος Μαρτίνης, Γιάννης Παττακός

Σχεδιασμός εξωφύλλου: Αλέξανδρος Καραβάς

Σκίτσα: Αλέξανδρος Καραβάς, Ελένη Ρουσοπούλου

Σελιδοποίηση – Εικαστική επιμέλεια: Νάντια Δανέζου

Φιλολογική επιμέλεια: Γιάννης Μαμάκος

Διορθώσεις: Χρήστος Μαρτίνης, Πάνος Παπαπαναγιώτου

 

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Σημείωμα της Συντακτικής Ομάδας

Pétrus Borel / Γκότφριντ Βόλφγκανγκ (μτφρ. Ζ. Δ. Αϊναλής)

Ζ. Δ. Αϊναλής / Επικαιρικοί στοχασμοί για τον Pétrus Borel (Μικρό επίμετρο στον «Γκότφριντ Βόλφγκανγκ»)

György Lukács / Οι κοινωνικές και ιστορικές συνθήκες της ανάπτυξης του ιστορικού μυθιστορήματος (μτφρ. Αγγελική Κορρέ)

Frederic Jameson /  Το Ιστορικό Μυθιστόρημα ή Επιβιώνει αυτό το είδος στις μέρες μας; (μτφρ. Χρήστος Μαρτίνης)

Αλέξανδρος Σχισμένος / Ο Σαίξπηρ μεταξύ Λούκατς και Καστοριάδη

Ζ. Δ. Αϊναλής / Η απίθανος ιστορία του Πιερ Μπουσέ

Κυριάκος Συφιλτζόγλου / Μια για πάντα

Μαρία Ν. Ψάχου / Η ένατη πληγή του Μήτσου Αλεξανδρόπουλου και το βάλσαμο της γραφής. Σκέψεις για την παρουσία της Ιστορίας στο έργο του Αυτά που μένουν

Γιάννης Παττακός / Η αναπαραγωγή της σκόνης στο έργο του W. G. Sebald

Γιώργος Γέργος / Καλώς εχόντων των τραυμάτων. Μικρό ανθολόγιο γερμανικού πολιτικού τραγουδιού των δεκαετιών 1960-1980.

Eavan Boland / Kαραντίνα και άλλα ποιήματα (μτφρ. Ζ. Δ. Αϊναλής)

Salim Nabi / H Ιστορία των βασιλέων του Φερντοουσί και η ιστορικοποίηση της ηθικής (μτφρ. Ζ. Δ. Αϊναλής)

Νικόλας Ευαντινός / Πάπισσα Ιωάννα και ιστορισμός. Η μεσαιωνική μελέτη ενός ξεστρατισμένου

Χρήστος Μαρτίνης / Παρέμβαση σε μια μακρά συζήτηση: Η εθνική επέτειος κι ο Φωτεινός

Γιώργος Κεντρωτής / Σολωμός και Πετράρχης

Ηρώ Κάπα / Μπροστά στη φωτιά

Σταμάτης Πολενάκης / Ποιήματα

Δημήτρης Μαύρος / T.S. Eliot – Η ιστορία ως ιστορία ως ιστορία

Αριστείδης Καλάργαλης / Τρία αθησαύριστα ποιήματα του Μίλτου Κουντουρά

Γιάννης Μαμάκος / Όνειρα ντυμένα με μάρμαρο

Μαριλένα Παππά / 7/11

Πάνος Κρητικός / Η Ιστορία και η «Ιστορία» μέσα από τα Ελληνικά Κόμικς: Η πολιτισμική αντανάκλαση του ελληνικού παρελθόντος στα κόμικς, 1950-2020

Ελένη Ρουσοπούλου / Metelim. Στην ποδιά του Κάστρου

Προηγουμενο αρθρο

«Από τη σχολή της Σαπφούς στη ‘μη πλατεία’ Ελευθερίας, 27 αιώνες δρόμος»  

Επομενο αρθρο

Film Project Lesvos: Επιλεγμένα φιλμ, ντοκιμαντέρ και περφόρμανς

Call Now Button