Ο αφθώδης πυρετός σαρώνει τη Λέσβο εδώ και δυόμιση μήνες, με κτηνοτρόφους και κυβέρνηση να βρίσκονται σε αντιπαράθεση για τη διαχείριση της κατάστασης. Ο Στρατής Κόμβος, είναι Γενικός Γραμματέας της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λέσβου και του ζητήσαμε να αναλύσει διεξοδικά τα δεδομένα σχετικά με τη ζωονόσο.(πηγή Ελληνας Αγρότης).
Βρισκόμαστε σε μια περίοδο όπου η Λέσβος έχει κηρυχθεί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω του αφθώδους πυρετού, επομένως η κουβέντα με τον κ. Κόμβο δε θα μπορούσε να ξεκινήσει από την καθημερινότητα που βιώνουν οι κτηνοτρόφοι εδώ και περίπου 2μιση μήνες, με το στέλεχος της ΟΑΣΛ να σημειώνει χαρακτηριστικά ότι το βασικό στοιχείο που κυριαρχεί ανάμεσα στους εκτροφείς του νησιού είναι η αβεβαιότητα.
Αναλυτικά η συζήτηση με τον Γενικό Γραμματέα της ΟΑΣ Λέσβου, Στρατή Κόμβο:
-Σε τι κατάσταση βρίσκονται οι κτηνοτροφικές μονάδες και ποια είναι τα κυριότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι παραγωγοί στην καθημερινότητά τους;
«Η κατάσταση στη Λέσβο παραμένει δραματική. Μέχρι στιγμής, οι θετικές εκτροφές έχουν οδηγήσει στη θανάτωση σχεδόν 40 χιλιάδων ζώων, μια τεράστια απώλεια που αγγίζει ένα σημαντικό ποσοστό του συνολικού ζωικού κεφαλαίου του νησιού, ανατρέποντας πλήρως την παραγωγική μας βάση.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα αυτή τη στιγμή είναι η πλήρης αβεβαιότητα. Ναι μεν έχει ξεκινήσει ξανά η συλλογή, όμως οι κτηνοτρόφοι παραδίδουν το γάλα τους στα τυροκομεία στα τυφλά: δεν ξέρουμε τι τιμή θα πάρουμε, πότε θα πληρωθούμε και με ποιους όρους. Την ίδια ώρα, τα σφαγεία του νησιού παραμένουν κλειστά. Περάσαμε ένα Πάσχα χωρίς να σφάξει κανείς, πράγμα που σημαίνει μια τεράστια, άμεση απώλεια εισοδήματος για την οποία η κυβέρνηση δεν λέει κουβέντα, αρνούμενη να δεσμευτεί για πραγματική αναπλήρωση των χαμένων εσόδων.
Σαν να μην έφταναν αυτά, ζούμε ένα υγειονομικό αλαλούμ με τις ταφές των θανατωμένων ζώων. Δεν υπάρχουν κατάλληλοι, προκαθορισμένοι χώροι υγειονομικής ταφής στο νησί. Αποτέλεσμα; Τα μολυσμένα κουφάρια μεταφέρονται από εδώ και από εκεί, από τη μια περιοχή στην άλλη, προκαλώντας την δίκαιη οργή των κατοίκων και αυξάνοντας κατακόρυφα τον κίνδυνο περαιτέρω διασποράς της νόσου. Ζητάμε άμεσα λύσεις και ξεκάθαρες απαντήσεις, όχι ημίμετρα».
Από την αρχή της κρίσης οι παραγωγοί κινητοποιήθηκαν προκειμένου να υπερασπιστούν τα κοπάδια τους. Σε αυτό το πλαίσιο είδαμε κινήσεις όπως η κατάληψη της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου, συσκέψεις με μεγάλη ένταση, αλλά και πολυήμερο αποκλεισμό λιμανιού που προκάλεσαν ποικίλες αντιδράσεις. Ωστόσο αυτό που μας λέει ο Γραμματέας της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λέσβου είναι πως η ψυχολογία όσων έχασαν το κοπάδι τους βρίσκεται στο ναδίρ.
«Ό, τι μέτρα έλαβε η κυβέρνηση ήταν μετά κάτω από την πίεση των αγώνων μας»
Από την πρώτη στιγμή κτηνοτρόφοι, αλλά και γεωργοί της Μυτιλήνης ξεσηκώθηκαν με βασικό αίτημα αιχμής την αποζημίωσή τους, όπως και των τυροκόμων του νησιού. Όσο περνούσαν οι μέρες όμως έβλεπαν τους Υπουργούς να πηγαινοέρχονται για συσκέψεις και συναντήσεις χωρίς αποτέλεσμα. Έτσι θεώρησαν σωστό να ανεβάσουν την πίεσή τους, με την κυβέρνηση να λαμβάνει έστω και καθυστερημένα ορισμένα μέτρα που μπορούν να ανακουφίσουν τους παραγωγούς.
-Πώς βίωσαν οι παραγωγοί του νησιού αυτό το ξαφνικό πλήγμα, πώς οργανώθηκε η αντίδρασή σας απέναντι στα σκληρά περιοριστικά μέτρα και ποια είναι η ψυχολογία των ανθρώπων που βλέπουν τα κοπάδια τους να χάνονται;
«Το πλήγμα για τον αγροτοκτηνοτροφικό κόσμο της Λέσβου είναι ισοπεδωτικό και η ψυχολογία των ανθρώπων βρίσκεται στο ναδίρ. Υπάρχει δικαιολογημένη οργή και αγανάκτηση. Με τα πρωτόκολλα της ΕΕ που εφαρμόζει πιστά η κυβέρνηση, ο παραγωγός είναι εντελώς απροστάτευτος. Αισθάνεται απόλυτα ευάλωτος, ξέροντας ότι από τη μια στιγμή στην άλλη μπορεί να χάσει τα πάντα: τα ζώα του, την περιουσία του, τον τρόπο με τον οποίο θρέφει την οικογένειά του. Φτάσαμε στο σημείο να μην μας έχει δοθεί από το κράτος ούτε ένα μπουκάλι απολυμαντικό για την προστασία των εκτροφών μας!
Απέναντι σε αυτή την αδιαφορία, ορθώσαμε το ανάστημά μας. Ζήσαμε πρωτόγνωρες, ιστορικές κινητοποιήσεις για το νησί, με τον δυναμικό αποκλεισμό του λιμανιού της Μυτιλήνης για 8 ολόκληρες ημέρες. Σε αυτόν τον αγώνα είχαμε τη συγκινητική υποστήριξη όλου του λαού της Λέσβου, που στάθηκε στο πλευρό μας γιατί κατάλαβε ότι αν σβήσει η κτηνοτροφία, σβήνει το νησί.
Η Ομοσπονδία Αγροτικών Συλλόγων Λέσβου βγήκε μπροστά από την πρώτη στιγμή. Όταν άλλοι καθησύχαζαν τους κτηνοτρόφους και υποβάθμιζαν τον κίνδυνο, εμείς οργανώσαμε την ενημέρωση, την αντίσταση και την πάλη του κινήματος. Κάτω από αυτή την πίεση, δόθηκαν ορισμένες πρώτες απαντήσεις για την αποζημίωση στο γάλα και το μερικό άνοιγμα του εμπάργκο στα τυροκομικά. Αυτά όμως είναι πολύ πίσω από τις πραγματικές μας ανάγκες και το μέγεθος της καταστροφής. Δεν σταματάμε εδώ».
«Τα μέτρα της κυβέρνησης είναι άδικα για τους κτηνοτρόφους» – «Καιρός για στοχευμένο εμβολιασμό, όπως λένε επιστήμονες»
Η κυβέρνηση και το Υπουργείο ανακοίνωσαν πρόσφατα πακέτα μέτρων, αποζημιώσεις και fast-track διαδικασίες για τη στήριξη κτηνοτρόφων και τυροκόμων. Ωστόσο, οι καταγγελίες για τον τρόπο ταφής των ζώων χωρίς υγειονομικά πρωτόκολλα, αλλά και για καθυστερήσεις στην επιδημιολογική χαρτογράφηση δεν έχουν σταματήσει, ενώ σε πολλές ανακοινώσεις σας κ. Κόμβο δείχνετε να προτιμάτε τον εμβολιασμό.
-Κατά τη γνώμη της Ομοσπονδίας υπήρξαν πολιτικές που μπορούσαν να εφαρμοστούν εξ’ αρχής και δεν προχώρησαν; Αν ναι γιατί υπήρξε ολιγωρία και πώς κρίνετε τα μέτρα που τελικά ελήφθησαν;
«Η κυβέρνηση έχει το θράσος να μας κουνάει το δάχτυλο ότι τάχα δεν τηρούμε τα μέτρα, όταν ο ίδιος ο κρατικός μηχανισμός μπάζει από παντού με καθυστερήσεις και πλημμελή μέτρα βιοασφάλειας. Αν γυρίσεις σήμερα το νησί από τη μια πλευρά στην άλλη, σε καμία περίπτωση η εικόνα δεν σου θυμίζει ότι πλήττεται από μια τόσο μεταδοτική και επικίνδυνη ζωονόσο!
Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση δεν κάνει κουβέντα για εμβολιασμό των ζώων, παρά τις ρητές συστάσεις του Πανελλήνιου Κτηνιατρικού Συλλόγου και πολλών έγκριτων καθηγητών. Γιατί αρνούνται; Γιατί δεν θέλουν να διαταράξουν την “εξωστρέφεια” και τα κέρδη μιας χούφτας μονοπωλίων της ηπειρωτικής Ελλάδας που θησαυρίζουν από τη φέτα που εξάγουν. Το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι να μην φύγει η νόσος από το νησί· από εκεί και πέρα, είναι πλέον ολοφάνερο ότι έχουν προγράψει τη Λέσβο.
Εφαρμόζουν την ίδια πατημένη, αποτυχημένη συνταγή που είδαμε στην υπόλοιπη Ελλάδα με την ευλογιά. Διαφημίζουν διάφορα νούμερα, λένε ότι δίνουν εκατομμύρια ευρώ, κάνοντας καθαρά επικοινωνιακή διαχείριση της κρίσης. Όμως αυτά τα ποσά, εκτός του ότι θα δοθούν με τεράστιες καθυστερήσεις, όπως καθυστερούν και οι επιδοτήσεις που δικαιούμαστε, δεν καλύπτουν την πραγματική ζημιά και το χαμένο εισόδημα των ανθρώπων μας.
Σαφώς και οι ευθύνες της Περιφερειακής Αρχής είναι μεγάλες. Η ρίζα του κακού είναι η πλήρης διάλυση των κτηνιατρικών υπηρεσιών. Αυτή και οι προηγούμενες κυβερνήσεις με την πολιτική τους δεν άφησαν τίποτα όρθιο, αφήνοντας το νησί με ελάχιστους μόνιμους κτηνιάτρους, με την όλη δουλειά να βασίζεται σε κτηνιάτρους είτε στρατιωτικούς είτε από άλλες περιοχές της χώρας που έρχονται και φεύγουν. Τα μέτρα είναι άδικα, γιατί θανατώνονται ζώα που θα μπορούσαν να έχουν σωθεί αν είχε εφαρμοστεί ο εμβολιασμός από την πρώτη στιγμή, όπως πρότεινε η Ομοσπονδία».
-Με το νησί να έχει χάσει το καθεστώς ελεύθερης αφθώδους, ποιο είναι το μέλλον της κτηνοτροφίας στη Λέσβο από εδώ και πέρα; Που εστιάζετε τώρα; Ο πρωτογενής τομέας του νησιού μπορεί να ανακάμψει;
«Το μέλλον της κτηνοτροφίας στη Λέσβο είναι εξαιρετικά δύσκολο, όχι εξαιτίας του ιού αυτού καθαυτού, αλλά λόγω της εφαρμοσμένης πολιτικής που αρνείται να πάρει τα απαραίτητα μέτρα για τον έλεγχο της ζωονόσου. Απέναντι σε αυτό το αδιέξοδο, η Ομοσπονδία μας έχει διαμορφώσει ένα πλαίσιο πάλης που ενώνει όλο τον κτηνοτροφικό κόσμο του νησιού.
Από τη μία πλευρά, στηρίζουμε όσους έχασαν τα κοπάδια τους. Διεκδικούμε πλήρη αναπλήρωση του χαμένου εισοδήματος για να μπορέσουν να ζήσουν οι οικογένειές τους, αλλά και δωρεάν ανασύσταση του ζωικού κεφαλαίου με κρατική χρηματοδότηση και ελεγμένα ζώα. Αυτοί οι άνθρωποι χρειάζονται ακόμη και ψυχολογική υποστήριξη, καθώς είδαν το βιος μιας ζωής να χάνεται από τη μια στιγμή στην άλλη.
Από την άλλη πλευρά, παλεύουμε για τους κτηνοτρόφους που κράτησαν τα ζώα τους. Απαιτούμε εμβολιασμό, δωρεάν απολυμαντικά μέσα από το κράτος, ενημέρωση από επιστήμονες και ασφαλή διαχείριση των θανατωμένων ζώων χωρίς κίνδυνο διασποράς. Παράλληλα, ζητάμε οικονομική στήριξη για τα ζώα που δεν διατέθηκαν το Πάσχα, για το γάλα που πετάχτηκε, για τα αυξημένα έξοδα της καραντίνας και, φυσικά, εγγυημένη από το κράτος τιμή για το γάλα τους.
Επίσης, διεκδικούμε να ανοίξουν άμεσα τα σφαγεία του νησιού με αυστηρά αλλά εφαρμόσιμα υγειονομικά κριτήρια, ώστε να ξεκινήσει χωρίς άλλες καθυστερήσεις η διοχέτευση του κρέατος και να σταματήσει η οικονομική αιμορραγία των παραγωγών. Ταυτόχρονα, απαιτούμε να εξασφαλιστεί με κρατική μέριμνα και εγγυήσεις η απρόσκοπτη διάθεση των προϊόντων των μικρών και των συνεταιριστικών τυροκομείων της Λέσβου, τα οποία κινδυνεύουν με λουκέτο λόγω των κυβερνητικών μέτρων.
Ως Ομοσπονδία συγκροτούμε ένα καθαρό μέτωπο απέναντι στην κυβέρνηση και σε όσους καλλιεργούν τον αποπροσανατολισμό. Με τον οργανωμένο αγώνα μας μπορούμε να φέρουμε αποτελέσματα. Δεν θα το βάλουμε κάτω».
