Τα απολογιστικά στοιχεία του Δεκεμβρίου για τα προγράμματα στέγασης επιβεβαιώνουν ότι η στεγαστική κρίση δεν αντιμετωπίζεται με αποσπασματικές παρεμβάσεις, αλλά απαιτεί ουσιαστικό επανασχεδιασμό. Παρά τις καλές προθέσεις και τους διαθέσιμους πόρους, αρκετά προγράμματα είτε υπολειτουργούν είτε δεν αποδίδουν τα αναμενόμενα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το φιλόδοξο «Σπίτι μου 2». Παρότι βελτιώθηκαν τα εισοδηματικά κριτήρια, το βασικό πρόβλημα παραμένει η έλλειψη διαθέσιμων ακινήτων που να πληρούν τις προδιαγραφές του προγράμματος. Μέχρι το τέλος του 2025 είχαν εγκριθεί 11.389 αιτήσεις, που αντιστοιχούν στο 70,53% των συνολικών πόρων, γεγονός που μεταφράζεται σε περίπου 600 εκατ. ευρώ αδιάθετα, παρά τους ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους για τους δικαιούχους.
Άδοξο τέλος για το «Αναβαθμίζω το σπίτι μου»
Σε αντίθεση με το «Σπίτι μου», το πρόγραμμα «Αναβαθμίζω το σπίτι μου» οδηγείται ουσιαστικά σε εγκατάλειψη. Με νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση, το κονδύλι από τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης περιορίζεται δραστικά στα 60 εκατ. ευρώ, από τα 300 εκατ. ευρώ που προβλέπονταν αρχικά. Μέχρι σήμερα έχουν εγκριθεί μόλις 3.698 αιτήσεις, που αντιστοιχούν σε λιγότερο από το 18% του αρχικού προϋπολογισμού.
Η εξέλιξη θεωρείται αναμενόμενη, καθώς το πρόγραμμα δεν κατάφερε να προσελκύσει ενδιαφέρον, ιδίως την ώρα που «τρέχουν» τα προγράμματα «Εξοικονομώ» με παρόμοια χαρακτηριστικά. Ως καταληκτική ημερομηνία υπαγωγής ορίζεται η 31 Μαΐου 2026, ενώ η σύναψη δανειακών συμβάσεων μπορεί να γίνει έως τις 31 Αυγούστου 2026. Σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, τα αδιάθετα κονδύλια δεν θα μεταφερθούν σε άλλα προγράμματα, καθώς η αποτυχία του «Αναβαθμίζω» είχε διαφανεί εγκαίρως και οι πόροι κατευθύνθηκαν κυρίως στο «Σπίτι μου».
Το «Ανακαινίζω – Ενοικιάζω» και το νέο πακέτο στέγασης
Αντίθετα, το πρόγραμμα «Ανακαινίζω – Ενοικιάζω» παρουσιάζει αυξημένο ενδιαφέρον, με 3.858 εγκεκριμένες αιτήσεις και επιδοτήσεις επισκευών ύψους περίπου 31 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, δεν αποκλείεται προσωρινό «πάγωμα» νέων αιτήσεων, ενόψει της έναρξης ενός νέου, ενισχυμένου προγράμματος «Ανακαινίζω», με περισσότερους πόρους και ευνοϊκότερες προϋποθέσεις.
Το νέο πακέτο μέτρων για τη στεγαστική κρίση στοχεύει κυρίως στην αύξηση της προσφοράς κατοικιών, καθώς εκτιμάται ότι σήμερα λείπουν περίπου 180.000 ακίνητα για να καλυφθεί η ζήτηση. Μεταξύ άλλων περιλαμβάνει:
- πρόγραμμα ανακαίνισης κατοικιών με επιδότηση έως και 90% της δαπάνης και ανώτατο ποσό 36.000 ευρώ,
- επιστροφή δύο ενοικίων ετησίως σε εκπαιδευτικούς, νοσηλευτές και γιατρούς εκτός Αττικής και Θεσσαλονίκης,
- αξιοποίηση δημοτικών και κρατικών κτιρίων σε ορεινές και νησιωτικές περιοχές για στέγαση δημοσίων υπαλλήλων,
- αυστηρότερους περιορισμούς στη βραχυχρόνια μίσθωση,
- κίνητρα για ιδιωτικές επενδύσεις στην προσιτή στέγη με ανώτατα ενοίκια και φορολογικές ελαφρύνσεις,
- ταχύτερη πολεοδομική μετατροπή υφιστάμενων κτιρίων σε κατοικίες.
Επιφυλάξεις για την αποτελεσματικότητα
Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδας, τα μέτρα κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση, ωστόσο η αποτελεσματικότητά τους αναμένεται περιορισμένη βραχυπρόθεσμα. Κάποιες παρεμβάσεις ενισχύουν τη ζήτηση, ενώ άλλες απαιτούν μεγάλο χρόνο υλοποίησης. Ενδεικτικό είναι ότι το πρόγραμμα της Κοινωνικής Αντιπαροχής παραμένει σε αρχικό στάδιο, με τις πρώτες οικοδομές –περίπου 1.500 κατοικίες– να μην αναμένονται πριν το τέλος του 2027.
Πηγή: iefimerida.gr
