Η πρόοδος στην ισότητα των φύλων είναι υπαρκτή, αλλά οι ανισότητες και η έμφυλη βία παραμένουν σημαντικές προκλήσεις
Με αφορμή την 8η Μαρτίου, Παγκόσμια Ημέρα για τα Δικαιώματα των Γυναικών, το Συμβουλευτικό Κέντρο Μυτιλήνης του ΚΕΘΙ υπενθυμίζει ότι, παρά τα βήματα προόδου που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια, η ισότητα των φύλων εξακολουθεί να αποτελεί ζητούμενο σε παγκόσμιο και εθνικό επίπεδο.
Όπως επισημαίνεται στην ανακοίνωση, η συγκεκριμένη ημέρα αποτελεί μια σημαντική υπενθύμιση των ιστορικών αγώνων των γυναικών για δικαιώματα και ίσες ευκαιρίες, αλλά και μια αφορμή για αναστοχασμό σχετικά με τις δομικές ανισότητες που εξακολουθούν να επηρεάζουν τη θέση των γυναικών στην κοινωνία.
Σύμφωνα με στοιχεία της UN Women, καμία χώρα στον κόσμο δεν έχει καταφέρει μέχρι σήμερα να εξαλείψει πλήρως τα νομικά κενά ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών. Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι γυναίκες διαθέτουν μόλις το 64% των νομικών δικαιωμάτων που απολαμβάνουν οι άνδρες, ενώ αν ο σημερινός ρυθμός προόδου συνεχιστεί, θα χρειαστούν περίπου 286 χρόνια για να κλείσει πλήρως το χάσμα αυτό.
Οι ανισότητες αυτές εμφανίζονται σε πολλούς τομείς της ζωής, όπως η εργασία, η οικονομική αυτονομία, η ασφάλεια, η ιδιοκτησία, η επιχειρηματικότητα και η πρόσβαση στη συνταξιοδότηση. Παράλληλα, έμφυλα στερεότυπα, θεσμικά εμπόδια και διακριτικοί νόμοι εξακολουθούν να περιορίζουν την πλήρη άσκηση των δικαιωμάτων των γυναικών.
Το Συμβουλευτικό Κέντρο αναφέρεται επίσης στις επισημάνσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, σύμφωνα με τις οποίες οι έμφυλες ανισότητες επιδεινώνονται συχνά από άλλους παράγοντες, όπως ο ρατσισμός, η αναπηρία, το μεταναστευτικό καθεστώς ή ο σεξουαλικός προσανατολισμός.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το φαινόμενο της έμφυλης βίας, το οποίο παραμένει ένα από τα σημαντικότερα κοινωνικά προβλήματα, ενώ υπογραμμίζεται η ανάγκη για αποτελεσματική προστασία των θυμάτων, εξειδικευμένους θεσμούς και επαρκή εκπαίδευση των αρμόδιων αρχών.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι τα σεξουαλικά και αναπαραγωγικά δικαιώματα των γυναικών αποτελούν θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα και βασικό πυλώνα της ισότητας των φύλων, της δημόσιας υγείας και της δημοκρατίας.
Στην Ελλάδα, τα στοιχεία του Gender Equality Index 2025 του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου για την Ισότητα των Φύλων (EIGE) δείχνουν ότι η χώρα παρουσιάζει σταθερή πρόοδο τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα στους τομείς της εκπαίδευσης και της συμμετοχής των γυναικών σε θέσεις λήψης αποφάσεων.
Ωστόσο, τα δεδομένα υπενθυμίζουν ότι η ισότητα των φύλων παραμένει ένα σύνθετο και πολυδιάστατο ζήτημα. Οι ανισότητες στην κατανομή της μη αμειβόμενης εργασίας, όπως οι ευθύνες φροντίδας και οι οικιακές εργασίες, καθώς και η ύπαρξη έμφυλων στερεοτύπων εξακολουθούν να επηρεάζουν την καθημερινότητα των γυναικών.
Το Κέντρο Ερευνών για Θέματα Ισότητας (ΚΕΘΙ), μέσα από το πανελλαδικό δίκτυο υποστηρικτικών δομών της Γενικής Γραμματείας Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, συμβάλλει ενεργά στην πρόληψη και αντιμετώπιση της έμφυλης βίας και των πολλαπλών διακρίσεων.
Στο Συμβουλευτικό Κέντρο Μυτιλήνης, το οποίο λειτουργεί στο πλαίσιο του Προγράμματος «Βόρειο Αιγαίο 2021–2027», γυναίκες που έχουν βιώσει βία ή διακρίσεις μπορούν να λάβουν δωρεάν κοινωνική, ψυχολογική, νομική και εργασιακή υποστήριξη.
Οι υπηρεσίες περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, νομική εκπροσώπηση σε συνεργασία με τον τοπικό Δικηγορικό Σύλλογο, εκπόνηση πλάνου ασφάλειας, αξιολόγηση κινδύνου και διασύνδεση με αρμόδιες υπηρεσίες και φορείς.
Όπως τονίζεται στην ανακοίνωση, η 8η Μαρτίου υπενθυμίζει ότι η πρόοδος στην ισότητα των φύλων είναι μετρήσιμη, αλλά δεν είναι δεδομένη. Η υπεράσπιση των δικαιωμάτων των γυναικών αποτελεί συλλογική ευθύνη της κοινωνίας, των θεσμών και της πολιτείας.
