Σε μια εποχή που τα social media μας γεμίζουν με εξιδανικευμένα πρότυπα ζωής, ίσως αξίζει να κοιτάξουμε λίγο πιο κοντά μας. Στους ανθρώπους που δεν ενδιαφέρονται να φανούν, δεν φωτογραφίζουν την προσφορά τους και δεν περιμένουν επιβράβευση για όσα κάνουν. Ίσως τα πραγματικά πρότυπα να είναι τελικά αυτοί οι σιωπηλοί άνθρωποι της καθημερινότητας. Εκείνοι που βρίσκονται δίπλα σε κάποιον όταν τους χρειάζεται, χωρίς να το κάνουν ανάρτηση.
Υπάρχουν άνθρωποι που η παρουσία τους δεν κάνει θόρυβο. Δεν βρίσκονται μπροστά στις κάμερες, δεν μιλούν για όσα προσφέρουν και, κυρίως, δεν αισθάνονται ότι κάνουν κάτι αξιοθαύμαστο. Κι όμως, αν κάποιος παρατηρήσει λίγο πιο προσεκτικά την καθημερινότητά τους, θα διαπιστώσει ότι γύρω τους υπάρχει ένα ολόκληρο δίκτυο ανθρώπων που έχουν βοηθηθεί, στηριχθεί ή απλώς ένιωσαν κάποια στιγμή ότι δεν είναι μόνοι.
Η κυρία Κλεοπάτρα είναι μια τέτοια περίπτωση. Χθες είχε γενέθλια και οι φίλες της από το «Πολύτροπον» αποφάσισαν να της κάνουν μια έκπληξη. Μια παρέα, με φίλες, ευχές και, κυρίως, άνθρωποι που ήθελαν να είναι εκεί για εκείνη. Κάποια στιγμή όμως η οθόνη ενός κινητού έφερε στο ίδιο δωμάτιο την Αυστραλία. Στην άλλη άκρη της βιντεοκλήσης ήταν ο αδελφός της και η οικογένειά του. Η Κλεοπάτρα συγκινήθηκε. Για λίγα λεπτά η απόσταση έπαψε να υπάρχει. Eίχε μια ιδιαίτερη σημασία αυτή η στιγμή. Γιατί η γυναίκα που έχει μάθει να βρίσκεται διαρκώς δίπλα στους άλλους βρέθηκε, αυτή τη φορά, στο επίκεντρο μιας φροντίδας που της επέστρεφε κάτι από όσα η ίδια δίνει.
Όταν τη ρώτησα για την προσφορά, δεν μίλησε για τον εαυτό της. Σχεδόν το απέφυγε. Είπε μόνο μια φράση που μοιάζει να αποτελεί προσωπικό της κανόνα: «Όποιος βοηθάει έναν άνθρωπο, για να έχει αξία αυτό που κάνει, πρέπει να το κάνει βουβά».
Και πράγματι, πολλά από αυτά που κάνει η Κλεοπάτρα δεν τα γνωρίζει κανείς. Ή, τουλάχιστον, δεν τα γνωρίζουν πολλοί. Επισκέπτεται ανθρώπους στο νοσοκομείο που δεν έχουν κάποιον δικό τους να τους σταθεί. Βρίσκει τρόπους να βοηθήσει ανθρώπους της καθημερινότητας, μαγειρεύει, φροντίζει, τρέχει όταν υπάρχει ανάγκη. Δεν κρατά κατάλογο. Δεν φωτογραφίζεται. Δεν αισθάνεται την ανάγκη να εξηγήσει.
Η προσφορά, για εκείνη, δεν είναι δημόσια ιδιότητα. Είναι τρόπος ζωής. Κι έχει ενδιαφέρον ότι αυτός ο τρόπος ζωής δεν γεννήθηκε μέσα σε μια εύκολη διαδρομή. Η Κλεοπάτρα έχει περάσει τις δικές της δυσκολίες. Ίσως γι’ αυτό καταλαβαίνει περισσότερο από άλλους τι σημαίνει να χρειάζεσαι έναν άνθρωπο δίπλα σου. Μου είπε πως υπάρχουν φορές που η ίδια απορεί με την ενέργεια που βρίσκει. Όταν όμως βγαίνει από το σπίτι για να πάει να βοηθήσει κάποιον, συμβαίνει κάτι παράδοξο, η δική της στενοχώρια υποχωρεί. Η χαρά του ότι θα προσφέρει σε έναν άλλο άνθρωπο γίνεται μεγαλύτερη από τη δική της πίκρα.
Δεν είναι μια ρομαντική συνταγή ζωής. Είναι ένας τρόπος να αντιμετωπίζει τις δυσκολίες της. Και η ιστορία αυτή δεν περιορίζεται στη Λέσβο. Όταν βρισκόταν στην Αυστραλία, επισκεπτόταν νοσοκομείο και βοηθούσε παιδιά με ειδικές ανάγκες. Πέρασαν τα χρόνια, όμως οι άνθρωποι που εργάζονταν εκεί εξακολουθούν να τη θυμούνται και να ρωτούν για εκείνη. Μερικές φορές αυτό είναι ίσως το πιο αξιόπιστο αποτύπωμα ενός ανθρώπου, όχι όσα λέει ο ίδιος για τον εαυτό του, αλλά το αν τον θυμούνται εκείνοι στους οποίους κάποτε έδωσε κάτι.
Σήμερα, στον ελάχιστο ελεύθερο χρόνο που της αφήνει η καθημερινότητά της, κεντάει, μαγειρεύει, γυμνάζεται και δημιουργεί κατασκευές στο «Πολύτροπον». Δεν μοιάζει με άνθρωπο που έχει μάθει να κάθεται και να περιμένει. Ίσως γιατί για εκείνη η ζωή δεν είναι κάτι που απλώς συμβαίνει. Είναι κάτι που πρέπει διαρκώς να συμμετέχεις σε αυτό. Η ιστορία της Κλεοπάτρας έχει ενδιαφέρον ακριβώς επειδή δεν είναι θεαματική. Δεν υπάρχει κάποια μεγάλη πράξη που να τα εξηγεί όλα. Υπάρχει μια σειρά από μικρές, αθόρυβες πράξεις που επαναλαμβάνονται καθημερινά. Και μέσα από αυτές αποκαλύπτεται μια διαφορετική αντίληψη για την κοινωνία.
Σε μια εποχή που η ζωή συχνά παρουσιάζεται μέσα από την ταχύτητα, την κατανάλωση, την εικόνα και την ανάγκη να δείχνουμε διαρκώς τι κάνουμε, η Κλεοπάτρα επιμένει στο αντίθετο, να κάνεις κάτι χωρίς να χρειάζεται να το μάθει κανείς. «Η ζωή είναι ωραία», λέει. «Και είναι ακόμη ωραιότερη όταν μπορείς να τη μοιράζεσαι, δίνοντας λίγη χαρά στον συνάνθρωπό σου».
Αυτή είναι τελικά η ουσία της ιστορίας της. Όχι ότι μια γυναίκα προσφέρει στους άλλους. Αλλά ότι, έχοντας γνωρίσει και η ίδια τις δυσκολίες της ζωής, επέλεξε να μην κλειστεί σε αυτές…
