Η κοινωνική επιχειρηματικότητα μπορεί να γίνει πράξη όταν οι άνθρωποι, οι φορείς και οι κοινότητες συνεργάζονται με κοινό όραμα. Αυτό ήταν το βασικό μήνυμα της ελληνικής συμμετοχής στην 3η και τελευταία φάση του ευρωπαϊκού προγράμματος ELCSEE – Empowering Local Communities through Social Economy Education, που πραγματοποιήθηκε στη Βουλγαρία.
Η ελληνική αποστολή, με εκπροσώπους της Visit Agiasos και της Κοιν.Σ.Επ. Καλοτρόπιο, βρέθηκε στο Gotse Delchev, συμμετέχοντας σε ένα πλούσιο διήμερο δράσεων, αφιερωμένο στην κοινωνική οικονομία, την καινοτομία και τις νέες δεξιότητες που χρειάζονται οι τοπικές κοινωνίες για να αναπτυχθούν με βιώσιμο τρόπο.
Το πρόγραμμα οργανώθηκε με την επιμέλεια του Business Incubator – Gotse Delchev, φέρνοντας κοντά εταίρους του έργου, εκπαιδευτές, τοπικούς φορείς και ανθρώπους που δραστηριοποιούνται στην κοινωνική επιχειρηματικότητα. Μέσα από παρουσιάσεις, εργαστήρια και επισκέψεις σε τοπικές δομές, οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να δουν στην πράξη πώς μια κοινωνική ιδέα μπορεί να αποκτήσει πραγματικό αντίκτυπο.
Ένα από τα πιο δυνατά παραδείγματα ήταν η επίσκεψη στη Green City, μια κοινωνική επιχείρηση του Δήμου, η οποία εργάζεται καθημερινά για το πρασίνισμα της πόλης και των γύρω χωριών. Οι 31 εργαζόμενοί της καλλιεργούν και φυτεύουν δέντρα και φυτά, συμβάλλοντας όχι μόνο στην προστασία του περιβάλλοντος, αλλά και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής της τοπικής κοινωνίας.
Η σημασία της Green City, όμως, δεν περιορίζεται στο περιβαλλοντικό της έργο. Η επιχείρηση δίνει ευκαιρίες εργασίας σε ανθρώπους που συχνά βρίσκονται εκτός αγοράς εργασίας. Περίπου οι μισοί εργαζόμενοι είναι μεγαλύτερης ηλικίας, λίγο πριν τη συνταξιοδότηση, ενώ 7 εργαζόμενοι είναι Άτομα με Αναπηρία. Με αυτόν τον τρόπο, η κοινωνική οικονομία γίνεται εργαλείο ένταξης, αξιοπρέπειας και αντιμετώπισης των ανισοτήτων.
Παράλληλα, οι εργαζόμενοι της Green City εκπαιδεύονται ώστε να μεταφέρουν τη γνώση τους σε σχολεία και παιδιά, λειτουργώντας ως μέντορες σε θέματα περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης. Το παράδειγμα αυτό ανέδειξε με τον πιο καθαρό τρόπο ότι η κοινωνική και αλληλέγγυα οικονομία δεν είναι μια αφηρημένη θεωρία, αλλά μια ζωντανή πρακτική με απτά αποτελέσματα.
Κατά την πρώτη ημέρα των εργασιών παρουσιάστηκαν παραδείγματα κοινωνικών επιχειρήσεων από τη Βουλγαρία, τη Λέσβο, την υπόλοιπη Ελλάδα και την Κύπρο. Ακολούθησαν διαδραστικά εργαστήρια, στα οποία οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να σχεδιάσουν και να οργανώσουν δικές τους ιδέες κοινωνικής επιχειρηματικότητας.
Η δεύτερη ημέρα ήταν αφιερωμένη στις ψηφιακές δεξιότητες. Μέσα από την παρουσίαση του κυπριακού εταίρου ViModo – Research & Education Hub, αναδείχθηκε ο ρόλος της τεχνολογίας στην ενίσχυση μικρών κοινοτήτων, οργανισμών και κοινωνικών επιχειρήσεων. Η αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων μπορεί να κάνει τις τοπικές πρωτοβουλίες πιο οργανωμένες, πιο ορατές και πιο αποτελεσματικές.
Ξεχωριστή εμπειρία αποτέλεσε και η επίσκεψη στον ψηφιακό κόμβο του χωριού Banichan, που λειτουργεί μέσα στο κοινοτικό και πολιτιστικό κέντρο. Ο χώρος αυτός δείχνει πώς μια τοπική δομή μπορεί να εξελιχθεί σε κέντρο γνώσης, συνεργασίας, πολιτισμού και ψηφιακής ενδυνάμωσης για την ύπαιθρο.
Η ολοκλήρωση της 3ης φάσης του ELCSEE αφήνει πίσω της πολύτιμες εμπειρίες και ανοίγει νέους δρόμους για την Αγιάσο και τη Λέσβο. Η ελληνική αποστολή επέστρεψε με νέες ιδέες και με την πεποίθηση ότι η κοινωνική οικονομία μπορεί να γίνει μοχλός ανάπτυξης, συμμετοχής και συνεργασίας για τις τοπικές κοινωνίες.
Το πρόγραμμα ELCSEE χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του Erasmus+ 2021–2027, στο πλαίσιο των Συμπράξεων Μικρής Κλίμακας KA210-VET, με την υποστήριξη του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών, Εθνικής Μονάδας Συντονισμού του προγράμματος στην Ελλάδα.
